Galata, İstanbul'un karşısında Haliç'in ağzında ilk kurulduğu zamanlardan itibaren kozmopolit yapısıyla dünyanın cazibe merkezi olma özelliğini hiç kaybetmemiş, Roma İmparatoru I. Constantin (323-337) ilkçağdan beri İstanbulluların "Pera" (Karşı) dedikleri bölgede bulunan bir miktar evin çevresine ilk suru yaptırdığında yüzyıllar içinde önemini giderek artıracak bir bölgeyi belirlemişti aslında. Zamanla "Galata" ismini alan bu mevki, Cenovalı tüccarların özerk hareket ettikleri bir bölge haline gelecekti. Bizanslılar, Cenovalıların faaliyetlerinin kendi aleyhlerine geliştiğini görünce, buradaki surları yıkarak imtiyazlarını kaldırmaya yönelik girişimlerde bulundular. Ne var ki Bizans'ın iç kargaşasından yararlanan Cenovalılar, 14. yüzyılda surları eskisinden daha mükemmel yaptıkları gibi derin hendeklerle de tahkim ettiler. Surların en yüksek noktasına da günümüzde "Galata Kulesi" olarak yaşamaya devam eden burcu inşa ederek, Bizans'a meydan okumayı sürdürdüler. Bu kuleden sonrası bağlık, bahçelik, ormanlık arazi halinde kaldı.. Konstantiniyye'nin 1453'de fethinde Cenovalıların Bizans devrindeki imtiyazları ortadan kaldırıldı ama Galata'daki kozmopolit yapı devam etti. Bir kısım sur duvarı Fatih'in emriyle yıktırıldı. Cenova kolonisinin Rumlarla birlikte yaşadığı kale içinin yanı sıra Kasımpaşa ve Tophane taraflarına yoğun Türk yerleşimi başladı..

(SİNAN ÇULUK, #tarih dergisi Şubat-2016)